Cefnogi Pythefnos Ymwybyddiaeth Sgam

Mae’r argyfwng costau byw wedi creu cyfnod anodd arall pan fydd sgamwyr yn ceisio ecsbloetio bregusrwydd.

Dyna pam mae Undebau Credyd Cymru yn cefnogi’r Ymgyrch Ymwybyddiaeth Sgamiau (13-26 Mehefin) i dynnu sylw at yr effaith ariannol ac emosiynol y mae sgamiau yn ei chael ar unigolion.

Mae sgamwyr yn manteisio ar bobl y mae her yn effeithio arnynt – o’r pandemig coronafeirws i ddirwasgiadau ac yn ystod y cyfnodau hyn mae tystiolaeth yn dangos cynnydd cyfatebol mewn sgamiau cysylltiedig.

O ddata cynnar, mae’n ymddangos nad yw argyfwng costau byw yn ddim gwahanol. Mae’r pwysau ariannol cynyddol y bydd llawer yn ei wynebu wedi rhoi mwy o bobl mewn sefyllfaoedd anodd, gyda llawer yn wynebu problemau gyda dyled ac yn methu â fforddio nwyddau a gwasanaethau hanfodol.

Mae sgamwyr yn debygol o ecsbloetio’r materion hyn, felly bydd grymuso’r cyhoedd i amddiffyn eu hunain ac eraill rhag sgamiau yn bwysicach fyth.

E-byst sbam, rhybuddion ‘gweithgarwch amheus’ gan eich banc, straeon newyddion am dorri data – yn anffodus, mae sgamiau a thwyll i’w gweld wedi dod yn rhan o’n bywydau bob dydd. Mae adroddiadau am sgamiau yn cynyddu’n sydyn ac mae sgamwyr manteisgar yn parhau i ysglyfaethu hyd yn oed y defnyddwyr mwyaf craff.

Mae ymchwil yn awgrymu y bu 5.1 miliwn o droseddau twyll yn y flwyddyn a ddaeth i ben ym mis Medi 2021. Mae hyn yn gynnydd o 36% o’i gymharu â’r flwyddyn a ddaeth i ben ym mis Medi 2019.

  • Yn ystod 5 mis cyntaf 2021 roedd mwy na dwy ran o dair o oedolion (36 miliwn) wedi cael eu targedu gan sgam.
  • O fewn hyn, er bod pobl dros 55 oed yn fwyaf tebygol o gael eu targedu, roedd y rhai 34 oed ac iau bron 5 gwaith yn fwy tebygol o ddioddef sgam na’u cymheiriaid hŷn.
  • Yn ystod hanner cyntaf 2021, fe wnaeth troseddwyr ddwyn cyfanswm o £753.9 miliwn trwy dwyll, cynnydd o 30% o’i gymharu â’r flwyddyn flaenorol.
  • Yn ystod hanner cyntaf 2021, canolbwyntiodd troseddwyr eu gweithgarwch ar dwyll taliad gwthio awdurdodedig (APP), lle caiff y cwsmer ei dwyllo i awdurdodi taliad i gyfrif a reolir gan droseddwr. Maent yn defnyddio pethau fel galwadau sgam, negeseuon testun, e-byst, cyfryngau cymdeithasol a gwefannau ffug i dwyllo pobl i drosglwyddo manylion personol, a ddefnyddir wedyn i dargedu dioddefwyr a’u darbwyllo i awdurdodi taliadau.
  • Bu cynnydd sylweddol mewn sgamiau dynwared a sgamiau prynu, a thynnwyd sylw at sgamiau buddsoddi hefyd fel rhai oedd yn peri pryder.
  • Yr hyn sy’n aml yn uno’r sgamiau hyn yw’r defnydd o lwyfannau ar-lein – canfu dadansoddiad UK Finance fod 70% o sgamiau APP wedi tarddu o blatfform ar-lein.
  • Dim ond 1 o bob 6 (17%) o achosion o dwyll sydd naill ai’n dod i sylw’r heddlu neu’n cael eu hadrodd gan y dioddefwr i Action Fraud.

Dyma rai o’r awgrymiadau ar sut i ddod o hyd i sgamiwr:

  • mae’n ymddangos yn rhy dda i fod yn wir – er enghraifft, gwyliau sy’n llawer rhatach nag y byddech yn ei ddisgwyl
  • os ydych yn amau nad ydych yn delio â chwmni go iawn – er enghraifft, os nad oes cyfeiriad post
  • rydych wedi cael eich rhoi dan bwysau i drosglwyddo arian yn gyflym neu mewn ffordd anarferol – megis drwy dalebau iTunes neu wasanaeth trosglwyddo
  • gofynnwyd i chi roi gwybodaeth bersonol fel cyfrineiriau neu PINs
  • nad ydych wedi cael cadarnhad ysgrifenedig o’r hyn a gytunwyd

Os oes gennych bryderon am gael eich sgamio, yna:

  • siaradwch â’ch banc neu gwmni cardiau ar unwaith os ydych wedi trosglwyddo unrhyw wybodaeth ariannol a sensitif neu wedi gwneud taliad
  • riportiwch y sgam i Cyngor ar Bopeth ar-lein drwy ffonio 0808 223 1133. Rhowch wybod am sgamiau ar-lein i’r gwasanaeth Scams Action pwrpasol naill ai neu ar 0808 250 5050
  • gellir rhoi gwybod am sgamiau testun i’ch darparwr ffôn symudol drwy ei anfon ymlaen i 7726
  • hefyd riportiwch y sgam i Action Fraud ar 0300 123 2040
Yn ôl i Newyddion

Oes gennych chi unrhyw gwestiynau? Cysylltwch os gwelwch yn dda.

DARLLEN MWY
Dewch o hyd i fy undeb credyd agosaf.
Sir
YMWELIAD